10.07.2023


Strefy czystego transportu w Polsce - porady Qarsona

Ju偶 od 2024 roku w Krakowie oraz Warszawie maj膮 zacz膮膰 funkcjonowa膰 strefy czystego transportu. To nowo艣膰, bowiem dot膮d w Polsce nie funkcjonowa艂y podobne ograniczenia. Pomys艂 na wyrzucenie starych Diesli z centrów miast nie jest jednak nowy i podobne rozwi膮zania stosowane s膮 w wielu europejskich metropoliach. Jak b臋d膮 wygl膮da艂y strefy czystego transportu w praktyce?

Zapowied藕 kontrowersyjnych podatków wywo艂a艂a w Polsce gor膮ce dyskusje. Cho膰 sam Mateusz Morawiecki twierdzi, 偶e rz膮d nie zamierza nak艂ada膰 na kierowców aut spalinowych nowych op艂at, wszystko wskazuje na to, 偶e nie uda si臋 ich unikn膮膰, a podobne podatki istniej膮 ju偶 w innych krajach Unii Europejskiej. Podatek od najbardziej emisyjnych pojazdów nie funkcjonuje jedynie w Polsce, S艂owenii, Estonii i Litwie. Celem nowego opodatkowania jest wyeliminowanie z rynku pojazdów o najni偶szych normach Euro, które generuj膮 najwi臋cej szkodliwych substancji do atmosfery. Jak to b臋dzie wygl膮da膰 w praktyce?

Zgodnie z za艂o偶eniem strefy czystego transportu to wytyczone obszary ograniczaj膮ce wjazd dla danych kategorii samochodów. Zazwyczaj wyznacznikiem jest klasa emisji spalin, ale nie zawsze. W niektórych miastach o tym, czy dany pojazd mo偶e wjecha膰 do centrum miasta, czy nie, decyduje rok produkcji auta lub rodzaj silnika.

Historia stref czystego transportu w Europie jest bardzo d艂uga, a w niektórych pa艅stwach funkcjonuje od przesz艂o 30 lat. Ograniczenia dotycz膮 przesz艂o 300 miast i mo偶na si臋 na nie natkn膮膰 w Niemczech (Umweltzone), w Wielkiej Brytanii (Low Emission Zones) czy we W艂oszech (Zona Traffico Limitato). Surowe restrykcje dotycz膮 przede wszystkim pojazdów o niskiej klasie EURO, emituj膮cych najwi臋cej szkodliwych substancji do atmosfery.

G艂ównym celem wprowadzenia w Polsce stref czystego transportu jest eliminacja starych aut spalinowych. Pozbycie si臋 ich z najbardziej zat艂oczonych obszarów ma za zadanie zmniejszy膰 lokalne zanieczyszczenie powietrza. Cho膰 g艂ówn膮 przyczyn膮 smogu jest tzw. niska emisja, auta z silnikami benzynowymi i wysokopr臋偶nymi powoduj膮 wysokie zanieczyszczenia w obr臋bie skrzy偶owa艅 oraz du偶ych arterii drogowych. Ograniczenia dla sporej cz臋艣ci samochodów pomog膮 wi臋c odzyska膰 centra miast dla pieszych, rowerów oraz komunikacji zbiorowej, co jest priorytetem we wspó艂czesnej urbanistyce.

Strefy czystego transportu w Polsce - porady Qarsona


Wprowadzenie stref czystego transportu w Polsce jest mo偶liwe dzi臋ki nowelizacji przepisów Ustawy z dnia 11 stycznia 2018 roku o elektromobilno艣ci i paliwach alternatywnych, która zosta艂a podpisana przez prezydenta Andrzeja Dud臋 7 grudnia 2021 r. Od tego momentu miasta maj膮 mo偶liwo艣膰 samodzielnego kreowania stref ograniczaj膮cych wjazd najmniej ekologicznym samochodom.

W pierwszym etapie dzia艂ania krakowskiej strefy zakaz obejmie pojazdy z silnikiem benzynowym wyprodukowane przed 1992 r. oraz Diesle wyprodukowane przed 1996 r. Dotyczy to jednak samochodów osobowych zarejestrowanych przed 1 marca 2023 r, bowiem egzemplarzy zarejestrowanych po tym terminie dotycz膮 znacznie wi臋ksze restrykcje. W przypadku aut benzynowych minimalna norma to EURO 3, co oznacza, 偶e do miasta nie wjad膮 auta wyprodukowane przed 2000 rokiem. Jeszcze bardziej dotkliwy wymóg dotyczy aut z silnikiem wysokopr臋偶nym, bowiem w tym przypadku granic膮 jest rok 2010 oraz norma EURO 5. Od 1 lipca 2026 ograniczenia te obejm膮 wszystkie pojazdy, 艂膮cznie z tymi zarejestrowanymi przez 1 marca 2023 r.

Na razie realne plany wprowadzenia SCT dotycz膮 jedynie Krakowa oraz Warszawy. Co ciekawe w Krakowie ograniczenie obejmie niemal ca艂e miasto, natomiast w Warszawie zakaz wjazdu b臋dzie dotyczy艂 g艂ównie 艢ródmie艣cia i s膮siaduj膮cych dzielnic, w tym Saskiej K臋py, Grochowa czy Pragi.